documentering de zendelingen kunstenpunt het theaterfestival jubileum het firmament
2015, De Zendelingen i.s.m. Het Firmament, Kunstenpunt en Het Theaterfestival

Videoreeks ter gelegenheid van 25 jaar Theaterfestival

Het Theaterfestival blies dit jaar 25 kaarsjes uit. Het multimediale kunstkritiekcollectief De Zendelingen bedacht in samenwerking met Het Firmament, Kunstenpunt en Het Theaterfestival de videoreeks De Verrijzenis. Tien dagen lang, iedere dag van Het Theaterfestival (van 3 t.e.m. 12 september 2015), verscheen er een nieuw filmpje online en op de tv's in het Kaaicafé. Klaar voor een portie Theaterfestivalnostalgie?

De Zendelingen nodigden tien interviewers - zowel journalisten, acteurs als kenners - uit om te grasduinen in de lijst van alle (maar liefst 305!) voorstellingen die tussen 1991 en 2014 geselecteerd werden voor Het Theaterfestival. Hieruit koos iedere interviewer een voorstelling die bij hem of haar iets had losgeweekt of een breuk betekende met een tijdperk ervoor. Het was dus niet de bedoeling om een best of samen te stellen of een canon van 25 jaar Theaterfestival.

De Zendelingen regelden voor iedere interviewer een gesprek met één of meerdere betrokken artiesten uit de oorspronkelijke productie. Hoe kijken de makers terug op dit project? Welke impact heeft de voorstelling gehad op de theaterwereld of op de maatschappij? Welke reacties waren er destijds? Was deze productie kenmerkend voor het toenmalige tijdsgewricht of zou ze nu ook nog overeind blijven? Bij theaternostalgie hoort natuurlijk ook de wens om theater te herbeleven. Daarom werd steeds de vraag gesteld of de voorstelling hernomen zou moeten of kunnen worden. "Je merkt toch dat het bij die vraag telkens begint te kriebelen bij de artiesten", aldus Zendeling Filip Tielens.

De Zendelingen zochten naar een balans tussen producties uit Vlaanderen en Nederland, theater- en dansvoorstellingen, en tussen recent en ouder werk. "De Verrijzenis is er niet alleen om in de oude doos te kijken. We willen echt graag naar het belang van deze voorstellingen en de gezelschappen erachter peilen", vertelt Filip. De reeks verschijnt bewust online, zodat ze toegankelijk is voor een breed publiek.

Naast de interviews zijn in de filmpjes ook beelden van de geselecteerde voorstelling verwerkt. Met het Verrijzenis-project botsten De Zendelingen zo ook op de nood aan documentering én een goede archiefzorg. "We merkten bij de research dat van sommige legendarische voorstellingen niet eens een captatie bestaat," getuigt Filip. Van Weg, de voorstelling van Josse De Pauw en Peter Vermeersch, bijvoorbeeld, bestaat geen videomateriaal. (Maar met audio en bewegende foto's is het ook mogelijk een mooi filmpje te maken!) Daarnaast zijn bestaande opnamen van eigen producties en/of repetities vaak weinig toegankelijk en erg kwetsbaar. Verwaarlozing, natuurlijk verval of technologische veroudering: het zijn maar enkele van de vormen van bedreiging van audiovisuele archiefcollecties. Ook slechtgeregelde rechtenkwesties zorgden regelmatig voor problemen bij het vrijgeven van beelden.

Geslecteerde voorstellingen voor de Verrijzenis:

  1. Moeder en Kind, Bernadetje, Allemaal Indiaan (Arne Sierens & Alain Platel)
  2. Irakese Geesten (Mokhallad Rasem)
  3. WEG (Josse De Pauw & Peter Vermeersch)
  4. Wilde Lea (Blauwe Maandag Compagnie)
  5. Images of Affection (Needcompany)
  6. Bezonken Rood (Toneelhuis & Ro Theater)
  7. It's going to get worse and worse and worse... my friend (Voetvolk)
  8. Ja Ja Maar Nee Nee (Dito Dito & Transquinquennal)
  9. De Bitterzoet (Hollandia & De Veenfabriek)